Wanneer is namaken een goed idee?
Namaken loont vooral bij kunststof onderdelen die klein zijn, een duidelijke functie hebben en los niet (meer) leverbaar zijn. Denk aan:
- clips, haakjes en bevestigingsbeugels;
- knoppen, doppen en afdekkapjes;
- houders, geleiders en afstandsstukken;
- onderdelen van apparaten, meubels of gereedschap waarvoor geen reserveonderdeel meer te krijgen is.
Een origineel 3D-bestand is niet nodig. Het onderdeel wordt opgemeten en opnieuw getekend in CAD, een tekenprogramma voor technische onderdelen. Ook een onderdeel dat in stukken is gebroken, kan worden nagetekend, zolang de vorm nog te herleiden is.
Niet geschikt: onderdelen die in contact komen met voedsel, en speelgoed. Daarvoor wordt niet geprint.
Zo werkt het, stap voor stap
- Je stuurt foto's en een paar maten via het offerteformulier. Lukt meten niet, dan kun je het onderdeel opsturen of langsbrengen.
- Het onderdeel wordt opgemeten en nagetekend in CAD.
- Je krijgt een gratis, vrijblijvende offerte. Je betaalt pas na akkoord.
- Na akkoord wordt het onderdeel laag voor laag geprint (FDM), in het materiaal dat bij het gebruik past.
Het nieuwe onderdeel hoeft geen exacte kopie te zijn. Bij het natekenen kan een zwakke plek worden aangepakt, bijvoorbeeld met een afgeronde hoek of een iets dikkere wand waar het origineel brak, zolang het daarna nog past.
Foto's en maten: wat is nodig?
Foto's met een paar maten zijn genoeg om te beginnen. Deze vier foto's helpen het meest:
- een overzicht van het hele onderdeel, recht van voren;
- het breukvlak van dichtbij, zodat te zien is waar en hoe het brak;
- het onderdeel op zijn plek, met waar het op aansluit;
- het onderdeel naast een liniaal of meetlint, zodat de maat te zien is.
Meet daarnaast:
- de lengte, breedte en hoogte van het onderdeel;
- de diameter van elk gat en de hart-op-hartafstand (van midden tot midden) tussen de gaten;
- het tegenstuk: waar het onderdeel in of op moet passen.
Het tegenstuk is vaak de betrouwbaarste maat. Het kapotte onderdeel is soms vervormd of mist een stuk, het tegenstuk meestal niet. Een schuifmaat meet het nauwkeurigst; met een liniaal lukt een eerste inschatting ook. Geen schuifmaat? Dan kun je het onderdeel opsturen of langsbrengen. Het adres krijg je na je aanvraag per e-mail.
Welk materiaal voor het nieuwe onderdeel?
Het materiaal hangt af van waar het onderdeel zit en wat het moet doorstaan:
- Binnen, zonder warmte: PLA. Stijf en maatvast, maar met een hittebestendigheid (HDT) van 57 °C niet geschikt voor de auto of de zon.
- Buiten of in de zon: ASA, de meest UV-bestendige keuze, of PETG.
- Bij warmte, zoals in de auto of bij een apparaat dat warm wordt: ASA (100 °C) of ABS (87 °C).
- Flexibel, zoals een dop, demper of voetje: TPU.
Twijfel je? Geef in je aanvraag aan waar het onderdeel zit, dan wordt het materiaal daarop gekozen. Alle waarden staan op de pagina materialen. Meer uitleg over de keuze staat in de gids welk filament voor buiten, hitte of flexibele onderdelen.
Waarom brak het origineel?
Kunststof onderdelen breken vaak op dezelfde plekken: bij een scherpe binnenhoek, een dunne wand of rond een gat. Daar komt de kracht samen. Oud plastic kan bovendien bros zijn geworden door zonlicht of warmte. Een foto van het breukvlak laat vaak zien welke van de twee het was.
Bij een 3D-print telt ook de richting. Een geprint onderdeel is het sterkst langs de lagen en het zwakst tussen de lagen. Daarom wordt gekeken hoe het onderdeel op de printplaat ligt, zodat de belasting niet precies tussen twee lagen valt.
Wat kost het namaken?
Dat hangt vooral af van het tekenwerk: een eenvoudige beugel is sneller nagetekend dan een onderdeel met veel rondingen en gaten. Daarna tellen het materiaal en de printtijd. Je krijgt eerst een gratis offerte en betaalt pas na akkoord.
Meer over het namaken van een kapot onderdeel, met een meet- en fotogids en eerder werk.